Cryptofraude zorgt vaak voor druk en verwarring. Slachtoffers worden soms aangespoord om extra kosten te betalen, accounts vrij te geven of een zogenaamde recoverypartij te vertrouwen. De eerste prioriteit is verdere schade voorkomen en bewijs veiligstellen.
1. Stop contact en betalingen
Stuur geen extra geld en betaal geen vrijgavekosten, belastingen, compliancekosten of zogenaamde hersteldeposito’s. Vertel de fraudeur niet dat u onderzoek overweegt.
2. Bewaar wallet- en transactiegegevens
- Walletadressen van u en de fraudeur.
- Transactiehashes van iedere betaling.
- Gebruikte blockchainnetwerken.
- Exchangegegevens, opnamebevestigingen en accountreferenties.
- Datums, tijden, bedragen en screenshots.
3. Bewaar communicatie
Exporteer chats waar mogelijk. Bewaar profielen, gebruikersnamen, telefoonnummers, e-mails, websites, Telegram-handles, WhatsApp-nummers, LinkedIn-profielen, advertenties en documenten. Bewaar waar mogelijk originele bestanden, niet alleen screenshots.
Een praktische tip: verzamel alles in één map met een kort tijdlijndocument. Twee kolommen zijn genoeg: datum, en wat er gebeurde. Elke partij waarmee u later te maken krijgt, bank, exchange, politie, advocaat of onderzoeker, werkt sneller en neemt het dossier serieuzer wanneer het geordend is.
Wat u niet moet doen
- Confronteer de fraudeur niet en kondig geen onderzoek aan; infrastructuur verdwijnt binnen uren.
- Betaal niemand die tegen een voorafbetaling gegarandeerd geldherstel belooft; dat is meestal de tweede golf van dezelfde fraude.
- Deel walletadressen en zaakdetails niet in openbare groepen zolang de zaak loopt; het waarschuwt de dader en kan bewijs aantasten.
- Wis of herinstalleer geen apparaat dat betrokken was voordat het is onderzocht.
- Blijf niet handelen op een platform dat extra stortingen "vereist" om een opname vrij te geven; die vrijgave komt nooit.
4. Beveilig accounts
Wijzig wachtwoorden, activeer tweefactorauthenticatie en controleer apparaten wanneer u schermtoegang of toegang op afstand heeft gedeeld.
5. Meld het incident
Meld de fraude bij uw exchange, bank, het relevante platform en de politie; in Nederland ook bij de Fraudehelpdesk. Snelle meldingen kunnen platforms soms helpen accounts te markeren of informatie te bewaren. Bewaar kopieën van alle meldingen en referentienummers.
6. Pas op voor nep-hersteldiensten (recovery scams)
Slachtoffers worden vaak opnieuw benaderd door partijen die gegarandeerd geldherstel beloven. Wees voorzichtig met voorafbetalingen en absolute beloftes. Serieuze onderzoekers spreken in bewijs, waarschijnlijkheden en beperkingen, niet in garanties.
Wanneer is professionele tracing zinvol?
Professionele tracing is zinvol wanneer het bedrag substantieel is, wanneer wallets of exchanges betrokken zijn, wanneer de dader mogelijk identificeerbaar is, of wanneer u een geordend bewijsrapport nodig heeft voor een advocaat, verzekeraar, platform of opsporingsinstantie. Een zaak begint met een vertrouwelijke intake en een haalbaarheidsbeeld: als tracing waarschijnlijk niets bruikbaars oplevert, hoort u dat vóórdat er geld wordt uitgegeven.
NCRB ondersteunt met OSINT, blockchain tracing, bewijsborging en gestructureerde rapportage.
Neem vertrouwelijk contact op wanneer u hulp nodig heeft bij een crypto scam.
Disclaimer: dit artikel is algemene informatie en vormt geen juridisch advies. Elke zaak is anders; raadpleeg waar nodig een gekwalificeerde professional.
